Klinik çalışma, hastalıkların daha iyi anlaşılması, tanı ve tedavi yöntemlerinin değerlendirilmesi veya hasta bakımını iyileştirecek bilimsel bilgilerin elde edilmesi amacıyla yapılan araştırmadır.
Klinik çalışmalar bazen yeni bir ilacın, yeni bir tedavi yaklaşımının veya mevcut tedavilerin farklı kullanım biçimlerinin değerlendirilmesini içerebilir. Bazen de hastaların tanı, tedavi ve izlem süreçlerinde oluşan bilgilerin bilimsel olarak incelenmesini amaçlar.
Her klinik çalışma aynı değildir. Bazı çalışmalar tedaviye doğrudan müdahale ederken, bazı çalışmalar yalnızca hastalığın seyri, tedavi yanıtları, yan etkiler veya gerçek yaşam verileri hakkında bilgi toplamayı hedefler. Bu nedenle bir çalışmanın amacı, yöntemi, süresi ve hastadan beklenenler her çalışma için ayrı ayrı açıklanmalıdır.
Bir klinik çalışmanın temel amacı, hastalar için daha güvenilir, daha etkili ve daha bilimsel temelli sağlık hizmetlerinin geliştirilmesine katkı sağlamaktır. Bu çalışmalar sayesinde hastalıkların doğal seyri daha iyi anlaşılabilir, tedavilerin gerçek yaşam koşullarındaki etkileri değerlendirilebilir ve gelecekteki hastalar için daha güçlü bilimsel kanıtlar üretilebilir.
Klinik çalışmalar etik kurallar, bilimsel standartlar ve ilgili yasal düzenlemeler çerçevesinde yürütülür. Bir çalışmaya katılmadan önce hastaya çalışmanın amacı, nasıl yürütüleceği, olası yararları, olası riskleri, kişisel verilerinin nasıl korunacağı ve katılımın gönüllülük esasına dayandığı açık şekilde anlatılır.
Klinik çalışma, hastanın kendi hekiminin yerine geçen bir süreç değildir. Tanı ve tedavi kararları her zaman hastanın klinik durumu, mevcut bilimsel bilgiler ve hekimin değerlendirmesi doğrultusunda alınır.